Sint-Augustinuskerk

De Rijckere-orgel

In 1776 bouwden de broers Petrus Josephus en Johannes de Rijckere een orgel voor de Hervormde Kerk te Axel.

De 19^e eeuw heeft het instrument, op wat herstelwerk na, ongeschonden overleefd. In 1906 en 1911 zijn echter door J. van der Kleij diverse aanpassingen doorgevoerd. Zo is het handklavier vernieuwd, zijn de spaanbalgen vervangen door een magazijnbalg en zijn, naar de geest van die tijd, twee tongwerken ingeruild voor twee strijkers, een Viool 8’ en een Voix Celeste 8’.

In 1924 werd het instrument door A.S.J. Dekker uit Goes overgeplaatst naar de Hervormde Kerk in het Limburgse Beek. Bij de plaatsing in Beek werd vanwege het hoogtegebrek de middentoren ingekort en verdwenen de oorspronkelijk op de torens aanwezige bekroningen. Ook aan de onderzijde werd de orgelkas ingekort waarbij het aangehangen pedaal verdween.
In 1965 werd het orgel, vanwege de restauratie van de kerk, gedemonteerd en opgeslagen.

In 1983 voerde de firma Fama & Raadgever de herplaatsing en restauratie uit. De orgelkas werd hersteld, de vlammen tussen de pijpvoeten werden weer aangebracht en de kas werd geschilderd en verguld. Er werd een nieuwe windvoorziening gemaakt en de windlade werd hersteld, het klavier en de registerknoppen werden vernieuwd en de dispositie werd hersteld, waarbij de twee verdwenen tongwerken werden gereconstrueerd.

Vanwege de sluiting van de kerk in Beek werd het orgel in februari 2022 verkocht aan Stichting De Rijckere-orgel 1776, die het orgel een plaats wilde geven op de achtergalerij van de Sint-Augustinuskerk in Middelburg. Eind februari 2023 werd het instrument gedemonteerd en overgebracht naar de werkplaats van Verschueren Orgelbouw te Ittervoort.

De eind 2024 aangevangen restauratie beoogde het oorspronkelijke aanzien en de proporties van het orgelmeubel terug te brengen. Zo kreeg de middentoren weer de originele hoogte en werd een pedaalklavier (kistpedaal) in oude stijl opnieuw vervaardigd.
De windvoorziening ligt nu achter het orgel en bestaat uit drie, naar historisch voorbeeld nieuw vervaardigde identieke spaanbalgen. Het pijpwerk is schoongemaakt en waar nodig hersteld.

De ingebruikname van het De Rijckere-orgel in de Sint-Augustinuskerk vond plaats op 27/28 juni 2025.